RI&E betekenis: wat het is en voor wie het verplicht is

Wat is nu precies de RI&E betekenis? In dit artikel leggen we uit wat RI&E inhoudt, waarom het belangrijk is, of het wettelijk verplicht is én wat de afkorting precies betekent. Ook gaan we dieper in op de begrippen risico, inventarisatie en evaluatie aan de hand van praktische voorbeelden.

 

Een veilige en gezonde werkomgeving is essentieel voor iedere organisatie. Toch zijn er altijd risico’s aanwezig. Om deze risico’s inzichtelijk te maken en hierop te kunnen anticiperen, is er de RI&E. IVARBO kan je verder op weg helpen bij het adviseren voor RI&E .

 

Vraag direct een adviesgesprek aan. IVARBO neemt vervolgens contact met jullie op om de mogelijkheden rondom de RI&E te bespreken.

Wat is de betekenis van RI&E?

RI&E betekent Risico-Inventarisatie en -Evaluatie: het wettelijk verplichte onderzoek waarmee je in kaart brengt welke arbeidsrisico’s er in je bedrijf spelen, hoe ernstig ze zijn en wat je eraan gaat doen. Zo breng je de veiligheid en gezondheid op de werkvloer in beeld en kun je gericht maatregelen nemen. De RI&E bestaat uit drie hoofdelementen, namelijk:

  1. De inventarisatie van risico’s
  2. De evaluatie van risico’s
  3. Een plan van aanpak om risico’s te beheersen

Elke werkgever met personeel is wettelijk verplicht een actuele RI&E te hebben. IVARBO is gespecialiseerd in advies over en het opstellen van een RI&E.

RI&E opstellen
Betekenis van RI&E

Zeven vragen over de betekenis van RI&E:

  1. Wat is de betekenis van RI&E?

  2. Is RI&E wettelijk verplicht?

  3. RI&E afkorting, waar staat het voor?

  4. Wat is RI&E Plan van aanpak?

  5. Wat is de betekenis van Evaluatie?

  6. Wat is de betekenis van Inventarisatie?

  7. Wat is een risico?

Een adviesgesprek over RI&E aanvragen?

Is RI&E wettelijk verplicht?

Ja, het opstellen van een RI&E is wettelijk verplicht voor bijna alle werkgevers in Nederland. Dat volgt uit artikel 5 lid 1 van de Arbowet (Arbeidsomstandighedenwet): elke organisatie met personeel moet een actuele RI&E hebben.

Dit geldt al vanaf één werknemer. Ook uitzendkrachten, oproepkrachten en stagiairs tellen mee, dus ook met tijdelijk personeel geldt de verplichting. Alleen zzp’ers zonder personeel zijn vrijgesteld.

De Nederlandse Arbeidsinspectie controleert op de aanwezigheid en de inhoud van de RI&E. Heeft een organisatie geen RI&E, of is deze niet actueel? Dan kan er een boete worden opgelegd.

Het doel van deze verplichting is niet om te straffen, maar om werkgevers te stimuleren proactief om te gaan met veiligheid en gezondheid.

IVARBO

Waar staat de afkorting RI en E voor?

De afkorting RI&E staat voor:

  • Risico
  • Inventarisatie
  • & Evaluatie

Je komt de term online in verschillende schrijfwijzen tegen: rie, ri&e, ri e, ri en e of voluit risico-inventarisatie en -evaluatie. Het gaat steeds om precies hetzelfde wettelijk verplichte onderzoek. De ampersand (&) staat gewoon voor ‘en’.

Deze drie onderdelen zijn samen het fundament van het document. Elk onderdeel speelt een specifieke rol in het proces van het identificeren en beheersen van risico’s binnen een organisatie.

Laten we deze begrippen één voor één bekijken. Ontdek de werkwijze van IVARBO op het gebied van advies voor RI&E.

Wat is RI&E?

De RI&E is meer dan alleen een checklist (lees hier de checklist). Het is een gestructureerd proces waarbij je als werkgever samen met bijvoorbeeld medewerkers, de preventiemedewerker of een veiligheidskundige nagaat welke risico’s er zijn binnen het bedrijf.

Vervolgens bepaal je per risico hoe ernstig het is en wat er nodig is om het risico te verminderen. Dit leidt uiteindelijk tot een plan van aanpak, waarin je maatregelen vastlegt en wie daarvoor verantwoordelijk is. In dit blog lees je alles over een RI&E plan van aanpak maken.

De RI&E moet actueel worden gehouden, zeker bij veranderingen binnen de organisatie, zoals verhuizingen, nieuwe machines of processen.

Waaruit bestaat een RI&E?

Een volledige RI&E bestaat uit drie vaste onderdelen. Ze bouwen op elkaar voort: eerst kijken, dan wegen, dan handelen.

OnderdeelWat het inhoudt
InventarisatieJe brengt alle mogelijke arbeidsrisico’s in kaart via checklists, een rondgang op de werkvloer en input van medewerkers.
EvaluatieJe beoordeelt per risico hoe groot de kans is en hoe ernstig de gevolgen zijn, zodat je prioriteiten kunt stellen.
Plan van aanpakJe legt vast welke maatregelen je neemt, wie verantwoordelijk is en wanneer het klaar is. Dit is wettelijk een verplicht onderdeel van de RI&E (Arbowet art. 5 lid 3).

Het plan van aanpak is dus geen formaliteit achteraf, maar de plek waar je RI&E concreet wordt. Wil je weten hoe dat werkt? Lees dan hoe je een plan van aanpak opstelt. Een uitgewerkt voorbeeld van een RI&E laat zien hoe zo’n beoordeling er in de praktijk uitziet.

Moet een RI&E getoetst worden?

Of je RI&E getoetst moet worden, hangt af van de grootte van je bedrijf:

  • Meer dan 25 medewerkers: je RI&E moet worden getoetst door een gecertificeerde kerndeskundige of arbodienst. Die controleert of je RI&E compleet en betrouwbaar is (bron: Nederlandse Arbeidsinspectie).
  • T/m 25 medewerkers: heb je een erkend branche-RI&E-instrument gebruikt, dan hoeft je RI&E niet getoetst te worden. Op rie.nl zie je of er voor jouw branche zo’n instrument bestaat.

Er is nog een lichtere regeling: hebben al je werknemers samen t/m 40 uur arbeid per week, dan mag je de verkorte Checklist Gezondheidsrisico’s gebruiken. De RI&E zelf blijft dan wel verplicht.

Weet je niet zeker of jouw RI&E getoetst moet worden, of wil je dat een deskundige het overneemt? IVARBO kan de RI&E laten opstellen inclusief toetsing waar dat nodig is.

Wat is de betekenis van ‘Evaluatie’?

De evaluatie is het gedeelte waarin je beoordeelt hoe groot de risico’s zijn en wat de gevolgen kunnen zijn. Het gaat hier dus niet alleen om het signaleren van gevaar, maar vooral om het stellen van prioriteiten.

Voorbeeld van ‘Evaluatie’ in RI&E:

Stel dat er in een magazijn zowel losse kabels op de vloer liggen als dat er zware goederen op een onstabiele stelling staan. De evaluatie helpt om te bepalen welk risico het grootst is: struikelen over een kabel of een instortende stelling.

In dit geval heeft de instabiele stelling waarschijnlijk een hogere prioriteit, omdat het letsel groter kan zijn.

De evaluatie bepaalt dus waar je eerst actie op moet ondernemen.

Wat is de betekenis van ‘Inventarisatie’?

De inventarisatie is het beginpunt van de RI&E. Je gaat alle mogelijke risico’s binnen het bedrijf in kaart brengen. Dit gebeurt vaak aan de hand van een vragenlijst, checklists of rondgang door het pand.

Ook medewerkers kunnen betrokken worden, aangezien zij vaak goed weten waar de risico’s zitten.

Voorbeeld van ‘Inventarisatie’ in RI&E:

Bij een kantoorbedrijf zou de inventarisatie onder meer kunnen kijken naar:

  • Werkplekinrichting (zoals bureaustoelen en beeldschermen)
  • Lichtinval en ventilatie
  • Werkdruk of psychosociale arbeidsbelasting
  • Onveilige situaties, zoals een gladde vloer bij de ingang

Door deze risico’s in kaart te brengen, ontstaat er een totaalbeeld van de werkomgeving.

Wat is de betekenis van een ‘Risico’?

Een risico is een kans op schade, letsel of een negatieve gebeurtenis. In de context van de RI&E gaat het specifiek om risico’s die ontstaan tijdens het werk of op de werkplek.

Er zijn verschillende soorten risico’s, waaronder:

  • Fysieke risico’s (bijv. vallen, tillen, lawaai)
  • Psychosociale risico’s (werkdruk, stress, pesten)
  • Chemische risico’s (blootstelling aan gevaarlijke stoffen)
  • Ergonomische risico’s (verkeerde werkhouding)

Voorbeeld van een ‘Risico’ in de RI&E:

Een monteur die regelmatig zware accu’s tilt zonder hulpmiddel loopt risico op rugklachten. Dit is een fysiek risico. Het inventariseren én evalueren hiervan kan leiden tot het invoeren van hulpmiddelen of een training in tiltechniek.

Tot slot over de betekenis van RI&E

De RI&E betekenis gaat verder dan een verplicht document. Het is een krachtig hulpmiddel om het welzijn van werknemers te beschermen en de continuïteit van een bedrijf te waarborgen. Door risico’s tijdig te signaleren, te inventariseren en te evalueren, kun je als werkgever actief bijdragen aan een veilige en gezonde werkomgeving.

Wat een RI&E precies kost, verschilt per bedrijf en branche. Lees meer over wat een RI&E kost.

Ben je op zoek naar ondersteuning bij het maken een RI&E? Dan ben je bij IVARBO aan het juiste adres. Heb je nog vragen over de betekenis van RI&E? Neem dan contact op met onze specialisten.

Zorg er daarom voor dat je RI&E altijd up-to-date is, en betrek je medewerkers bij het proces. Een goede RI&E is geen eenmalige taak, maar een dynamisch onderdeel van verantwoord ondernemerschap.

IVARBO

Adviesgesprek RI&E

Bij IVARBO vind je de juiste kennis om een RI&E uit te laten voeren. De voordelen van een RI&E laten opstellen door IVARBO:

  • Deskundige en praktijkgerichte aanpak
  • Tijdsbesparing
  • Voldoen aan wettelijke verplichtingen
  • Voorbereid op Arbeidsinspectie
  • Plan van aanpak op maat
  • Ondersteuning bij implementatie


Neem vandaag nog contact op met IVARBO via info@ivarbo.nl.

Relevante artikelen

Lees meer over de RI&E